Hidrosalpinks və süni mayalanma — boruya nə vaxt toxunmaq lazımdır?

Ən çox keçirilmiş çanaq infeksiyalarından, əvvəlki əməliyyatlardan və endometriozdan sonra yaranır. Borunun uc hissəsi (fimbriyalar) yapışaraq bağlanır, boru genişlənir və içində maye yığılır. Çox vaxt heç bir əlamət olmur. Hidrosalpinks sonsuzluq müayinəsi zamanı HSQ, ultrasəs və ya laparoskopiyada aşkarlanır.

Borudakı maye vaxtaşırı uşaqlıq boşluğuna axa bilər. Bu maye embrion üçün əlverişsiz mühit yarada, embrionu mexaniki olaraq «yuya» və endometriumun qəbuletmə qabiliyyətinə təsir göstərə bilər. Bu səbəbdən hidrosalpinks süni mayalanmanın uğurunu azalda bilən amillər sırasındadır.

1. Borunun çıxarılması (salpinqektomiya). Cochrane icmalında (2020) süni mayalanmadan əvvəl salpinqektomiyanın klinik hamiləlik şansını, yəqin ki, artırdığı göstərilib. Bu, orta keyfiyyətli dəlildir.
2. Borunun uşaqlığa yaxın hissəsindən bağlanması. Çıxarılmanın çətin olduğu hallarda alternativdir.
3. Borunun bərpası (neosalpinqostomiya, tuboplastika). Zədələnmə yüngül olanda, qadın gəncdirsə, yumurtalıq ehtiyatı və sperma göstəriciləri yaxşıdırsa nəzərdən keçirilə bilər. Məqsəd təbii hamiləliyə imkan yaratmaqdır. Bərpadan sonra boru hamiləliyi riski artır.
4. Birbaşa süni mayalanma. Boruların vəziyyəti, yaş və digər amillər nəzərə alınaraq.

Bu suallar birlikdə cavablandırılır:

• Qadının yaşı neçədir?
• Yumurtalıq ehtiyatı nə qədərdir?
• Hidrosalpinks bir tərəflidir, yoxsa iki tərəfli?
• Borunun daxili quruluşu nə qədər zədələnib?
• Kişi amili varmı?
• Cütlük neçə uşaq planlayır?

Gənc və yalnız yüngül zədələnməsi olan qadında borunun bərpası ağlabatan ola bilər. Ağır zədələnmədə və ya yaş irəlilədikdə isə süni mayalanmadan əvvəl borunun çıxarılması və ya bağlanması daha məqsədəuyğundur.