Xidmət
Sonsuzluq diaqnostikası və müayinələr
Qısa cavab
Sonsuzluğun səbəbini tapmaq üçün adətən bir neçə müayinə aparılır:
- qadında yumurtlama və yumurtalıq ehtiyatı (hormonlar, AMH, ultrasəs);
- Fallop borularının keçiriciliyi (HSQ və ya oxşar test);
- uşaqlıq boşluğunun vəziyyəti (ultrasəs, lazım olduqda histeroskopiya);
- kişidə sperma analizi (spermioqramma).
Hansı müayinənin lazım olduğunu həkim xəstənin şikayətinə və əvvəlki nəticələrinə görə müəyyən edir.
Ümumi tibbi məlumat — əsas müayinələr
| Müayinə | Nəyi göstərir | Qeyd |
|---|---|---|
| Transvaginal ultrasəs | Uşaqlıq və yumurtalıqların quruluşu, follikullar, antral follikul sayı, endometriumun qalınlığı; mioma, polip, kista, anomaliya şübhəsi | Lazım olduqda detallı (genişləndirilmiş) ultrasəs müayinəsi aparılır |
| Hormon analizləri (FSH, LH, estradiol, prolaktin, TSH və b.) | Yumurtlama və hormon balansı | Bəzi hormonlar tsiklin müəyyən günlərində yoxlanılır |
| AMH (Anti-Müller hormonu) | Yumurtalıq ehtiyatının (yumurta sayının) göstəricisi, stimulyasiyaya gözlənilən cavab | Yumurtanın keyfiyyətini göstərmir; təbii hamiləlik şansını tək başına proqnozlaşdırmır |
| Histerosalpinqoqrafiya (HSQ və ya HSG, «boru filmi») | Fallop borularının keçiriciliyi, uşaqlıq boşluğunun forması | Adətən menstruasiyadan sonra, yumurtlamadan əvvəl çəkilir; nəticə çəkiliş texnikasından çox asılıdır |
| Spermioqramma | Spermanın sayı, hərəkətliliyi və quruluşu | Nəticə nəzərə çarpan dərəcədə pozulubsa, analiz təkrarlanır və uroloq-androloq müayinəsi planlanır |
| Diaqnostik histeroskopiya | Uşaqlıq boşluğunun birbaşa görüntüsü: polip, arakəsmə, yapışıqlıq | Lazım olduqda eyni seansda müalicəvi müdaxiləyə keçilə bilər |
| Diaqnostik laparoskopiya | Borular, yumurtalıqlar, endometrioz, yapışıqlıqlar | Bütün xəstələrə yox, yalnız göstəriş olduqda aparılır |
Dr. Haqverdiyevin praktikasında
Həkimin maarifləndirici paylaşımlarında bu mövzular ayrıca izah olunur:
- AMH. Həkim AMH göstəricisinin yumurta keyfiyyətini göstərmədiyini vurğulayır. Polikistoz yumurtalıq sindromunda AMH göstəricisinin çaşdırıcı ola biləcəyini də qeyd edir.
- Boru filmi (HSQ). «HSQ», «boru rentgeni» və «rahim filmi» eyni müayinənin fərqli adlarıdır. Həkim çəkiliş texnikasının əhəmiyyətini və süni mayalanmadan əvvəl boru filminin nə üçün lazım olduğunu izah edir.
- Detallı ultrasəs. Xalq arasında «doppler» adlandırılan müayinənin əslində ikinci səviyyəli detallı ultrasəs müayinəsi olduğunu izah edir.
- Sperma analizi. Nəticənin laboratoriya şəraitindən və texniki detallardan asılı ola biləcəyini vurğulayır.
- Göstərişə görə əlavə analizlər. Səbəbi bilinməyən sonsuzluqda və təkrarlanan uğursuz cəhdlərdə vərəm infeksiyası testi (QuantiFERON), təkrarlanan hamiləlik itkisində isə genetik və laxtalanma müayinələri gündəmə gəlir. Süni mayalanmadan əvvəl CA-125-in düzgün qiymətləndirilməsi də ayrıca mövzudur.
- Təkrardan qaçmaq. Əvvəlki analizlər gətirilir, yararlı müayinələr təkrar edilmir.
Sual-cavab
Yalnız AMH-a baxıb yumurtaların vəziyyəti barədə nəticə çıxarmaq olarmı?
Xeyr. AMH yumurtalıq ehtiyatının, yəni təxmini yumurta sayının göstəricisidir. Yumurtaların keyfiyyəti isə daha çox qadının yaşı ilə bağlıdır. AMH aşağı olan qadınlarda da hamiləlik mümkündür. Qərar ultrasəsdə antral follikul sayı, yaş və digər göstəricilərlə birlikdə verilir.
Boru filmi (HSQ) ağrılıdırmı?
Müayinə bir neçə dəqiqə çəkir. Bəzi qadınlar menstruasiya ağrısına bənzər, keçici sancı hiss edir. Ağrı hissini azaltmaq üçün müayinədən əvvəl həkim ağrıkəsici tövsiyə edə bilər.
Kişi hansı müayinədən keçməlidir?
İlk addım spermioqrammadır. Nəticə normadan xeyli fərqlənirsə, analiz təkrarlanır və uroloq-androloq müayinəsi planlanır.